Met pen en penseel
themadag over de levenskunst van Etty Hillesum en Charlotte Salomon

Ik geloof (….) helemaal niet aan ’omstandigheden’, er blijft altijd ergens en kleine speelruimte, waar men z’n eigen leven bouwen kan (Etty Hillesum)
Ik heb het gevoel dat we de hele wereld weer opnieuw moeten opbouwen (Charlotte Salomon)

Op 15 januari 1914 werd Etty Hillesum geboren; op 16 april 1917 Charlotte Salomons. In de tijd van Hitler-Duitsland waren zij jonge Joodse vrouwen. Met de dood voor ogen bleken zij beiden een enorme dosis moed in huis te hebben en vierden zij het leven. Tussen 1940 en 1942 werkte Charlotte Salomon aan haar levenswerk en wilde ze ‘iets heel krankzinnig bijzonders’ maken. Het resulteerde in het geschilderde werk Leven? of Theater? Dat inmiddels meerdere malen is tentoongesteld en verfilmd. In dezelfde tijd hield Etty Hillesum indrukwekkende dagboeken bij, die onder de titel Het verstoorde leven zijn uitgegeven. Hiervan zijn vanaf 1981 wereldwijd anderhalf miljoen exemplaren verkocht.
Beide vrouwen stierven in de herfst van 1943 in Auschwitz. Met pen en penseel ontwikkelden zij een levenskunst die van veel innerlijk kracht en schoonheid getuigt en die ook nu nog bijzonder actueel is. Het verhaal van deze twee vrouwen wordt verteld door Lisette Le Blanc en Denise da Costa aan de hand van lezingen en muzieken dagboekfragmenten. We staan stil bij hun levens, vergelijken het nagelaten werk van beide vrouwen en zien overeenkomsten en verschillen.


Etty Hillesum (1914-1943) en Charlotte Salomon (1917-1943)
Utrecht
Instituto Cervantes, vrijdag 22 maart 2019, 11.00 -16.00 uur
Docent
Prijs
Themadag € 50, met lezingen, tekst- en geluidsfragmenten, inclusief lunch