Helikon

Paradijselijk landschap en verkoelend water in islamitische architectuur
lezing over natuur en water in de islamitische kunstgeschiedenis

Landschappen en water spelen een grote rol in de islamitische architectuur. Sprekende voorbeelden zijn de geurende paleistuinen van het Alhambra in Granada en de weelderige tuinen rondom paleizen in Isfahan. Een vergelijking met het paradijs, in de Koran beschreven als een altijd bloeiende tuin met vier rivieren, is snel gelegd. Maar landschappen en water zijn ook vaak verbeeld in de kunst van het Midden-Oosten. De uitgestrekte glasmozaïeken met dorpjes in glooiende natuur in de Grote Moskee van Damascus (706-715), zijn al meer dan 1300 jaar oud. Planten, bloemen en gestileerde arabeskvormen waren bovendien, naast geometrie en kalligrafie, de populairste decoratiemotieven in de architectuur. Waarom toch deze voorliefde?
In deze lezing kijken we aan de hand van voorbeelden uit de rijke islamitische kunstgeschiedenis naar de verbeelding en symboliek van natuur en water in islamitische architectuur. Speciale aandacht zal uitgaan naar de rol van water: van het belang van de Zemzembron in Mekka via paradijstuinen met hun geometrisch geordende kanalen tot wateruitgifteplaatsen in Caïro waarvoor in de middeleeuwen een speciale bouwvorm werd ontwikkeld: de sabiel-kuttab. We gaan zien dat - opmerkelijk genoeg - in een Caireense wateruitgifteplaats het Nederlandse landschap de hoofdrol speelt.


glasmozaïek Umajjaden moskee Damascus, 706-715
Plaats en datum
Cervantes donderdag 3 oktober, 14.00 -16.00 uur
Prijs
lezing € 25